Ana Sayfa Kültürel Konular İSTANBULDA HACERÜL ESVEDİ ZİYARET EDEBİLİRSİNİZ

İSTANBULDA HACERÜL ESVEDİ ZİYARET EDEBİLİRSİNİZ

96
1

Şaka söylemiyorum, hacerül esved karmatiler döneminde kabe’den çalınıp parçalanmıştı.

Bir dönem  Hacerül Esvedi Müslümanlar elde edebilmek için çok çaba sarf ettiler. Tekrar ele geçirildiğinde parçalanmıştı yumurtadan biraz büyükçe bir taş parçası parçaları büyük bir potanın içerisine yerleştirildi ama beş parçası hariç çünkü onlar İstanbula geldi.

hacerül esved okla gösterilen macunun içindeki taşlar

Fotoğraflara gördüğümüz hacerül esvet kocaman bir taş parçası değil o sertleştirilmiş macunun üzerindeki parçalardır.

el-Hacerü’l-esved terkibi Arapça’da “siyah taş” anlamına gelir. Yerden 1,5 m. kadar yükseklikte kabe üzerinde bulunan bu taşın siyaha yakın koyu kırmızı renkte olması sebebiyle böyle adlandırıldığı anlaşılmaktadır.

Kaynaklar, Hacerülesved’in Hz. İbrahim tarafından Kâbe’nin inşası esnasında tavafın başlangıç noktasını belirlemek amacıyla yerleştirildiği konusunda ittifak etmekle birlikte bu taşın menşei, tarihçesi ve mahiyeti hakkında net bir bilgi yoktur. Bu rivayetlerde umumiyetle Hacerülesved’in cennetten indirildiği, Nûh tûfanı sırasında Ebû Kubeys dağında korunduğu ve Hz. İbrâhim’in Kâbe’yi inşası esnasında oradan getirilerek yerine konulduğu ifade edilmektedir.

İslâmiyet’ten önce Araplar’ın Hacerülesved’e ayrı bir önem ve kutsiyet atfetmeleri ve onu âdeta Kâbe’nin kutsiyetinin sembolü saymaları, bu taşın Hz. İbrâhim’den itibaren devam edegelen hac ve tavaf ibadetinin önemli bir öğesi olarak kabul etmişlerdir.

Hz. Muhammed aleyhisselam henüz otuz beş yaşında iken Kâbe’nin Kureyşliler tarafından yeniden inşası sırasında Hacerülesved’in yerine yerleştirilmesi hususunda kabileler arasında anlaşmazlık çıkmış, bu şerefli görevi hiçbir kabile diğerine bırakmak istememişti. Bunun üzerine Kureyşliler’in en yaşlısı Ebû Ümeyye b. Mugīre’nin teklifiyle belirlenen bir yöntem sonunda hakem kabul edilen Hz. Muhammed, Hacerülesved’i bir örtü içine koyarak bütün kabile reislerinin iştirakiyle kaldırmış, yerleştirileceği yerin hizasına gelince de bizzat kendisi bu görevi yerine getirmişti.

Bu taşa ait küçük parçalar Kanûnî Sultan Süleyman döneminde bir hadım ağası tarafından İstanbul’a getirilmiş ve türbe kapısının üst tarafına konulmuştur 1932 yılında bir Afganlı Hacerülesved’den bir parça koparmış, ancak yakalanarak idam edilmiştir.

Fakihler, Resûl-i Ekrem ve ashaptan rivayet edilen uygulamalara dayanarak (Buhârî, “Ḥac”, 60; Müslim, “Ḥac”, 249-250) tavaf sırasında Hacerülesved’i sünnete uygun şekilde ziyaret etmenin, selamlamanın ona el ile dokunup öpmekle gerçekleştiği konusunda görüş birliği içindedir. Hacerülesved’i istilâm ederken tekbir getirilmesi de aynı gerekçe ile (Buhârî, “Ḥac”, 62) müstehap sayılmıştır. Fakihlerin çoğunluğuna göre, tavafın her şavtında yapılan istilâm esnasında tekbir getirilirken eller havaya kaldırılır.

Nitekim Hz. Peygamber, Veda haccının tavafında Hacerülesved’i elindeki değnekle işaret ederek istilâm ettiği gibi (Buhârî, “Ḥac”, 58; Müslim, “Ḥac”, 254) Hz. Ömer’i de insanlara eziyetten sakınarak uzaktan istilâm konusunda uyarmıştır (Müsned, I, 28).

DİJİTAL BİR FOTOĞRAF MAKİNESİ GİBİ KAYIT ALMAKTADIR

 İbn Abbas’tan rivayet edilen bir hadiste, Allah’ın kıyamet günü Hacerülesved’i getireceği ve onun da hak üzere kendisini istilâm edenlere şahitlikte bulunacağı belirtilmiştir (İbn Mâce, “Menâsik”, 27; Tirmizî, “Ḥac”, 113). Diğer bir hadiste de, “Hacerülesved’e dokunan kimse rahmanın eline dokunmuş gibidir” denilmiştir (İbn Mâce, “Menâsik”, 32; Müttakī el-Hindî, XII,

Kütüb-i Sitte dışındaki bazı hadis kitaplarında Hacerülesved’in yeryüzünde Allah’ın sağ eli olduğu, onun vasıtasıyla kulları ile musâfaha ettiği, Hacerülesved’e dokunanın Allah’la biat etmiş olacağı (Heysemî, III, 242; Müttakī el-Hindî, XII, 215, 217), Hacerülesved ve Rüknülyemânî’nin ahde vefa üzere kendilerini istilâm edenlere kıyamet günü şahitlik edeceği (Heysemî, ) bildirilmiştir.

Abdullah b. Ömer’in naklettiğine göre Hz. Peygamber bir defasında dudaklarını Hacerülesved’in üzerine koyarak uzun süre ağlamış, daha sonra dönüp Ömer’in de ağladığını görünce şöyle demiştir: “Ey Ömer! Gözyaşları burada dökülür” (İbn Mâce, “Menâsik”, 27). Hz. Ömer’in de Hacerülesved’le ilgili olarak, “Allah’a andolsun ki senin zarar veya fayda vermeyen bir taş olduğunu biliyorum; eğer Resûlullah’ı seni istilâm ediyor görmeseydim ben de seni istilâm etmezdim” dediği bilinmektedir (Buhârî, “Ḥac”, 57; Müslim, “Ḥac”, 249-250). Diğer bir rivayette ise Hz. Ömer’in Hacerülesved’i öptüğü ve, “Resûlullah’ı seni öperken görmeseydim seni öpmezdim” dediği kaydedilmektedir (Buhârî, “Ḥac”, 60). Hz. Ömer bu sözü, insanların putlara tapmaktan yeni kurtuldukları bir dönemde Hacerülesved’i istilâmı putperestlikle karıştırmalarını önlemek ve bu iki davranışın mahiyet ve gaye bakımından birbirinden farklı olduğunu anlatmak için söylemiş olmalıdır.

Osmanlı döneminin en özgün külliye mimarisi örneklerinden İstanbulda bulunan Sokullu Mehmet Paşa Camii,  Hacer-ül Esved’in 4 parçasını 5 asırdır muhafaza etmektedir.

Hacer-ül Esved’in 4 Parçasını 5 Asırdır Muhafaza Etmektedir

Kâbe’nin restorasyonunda revakların yapıldığı sırada Hacer’ül Esved taşının da bulunduğu havza alanının onarıldığını ve taştan düşen 5 parçanın İstanbul’da getirildiğini vurguladı. Bu parçaların 4’ünün Sokullu Mehmet Paşa Camii’ne, birinin de Kanuni Sultan Süleyman’ın türbesine yerleştirildiğini anlattı. 

sokullu mehmet paşa cami

Şehit Sokullu Mehmet Paşa Camii, Mimar Sinan’ın ustalık eserlerinden birisidir.

İstanbul’da bulunan cami, Sultanahmet Meydanı’ndan Kadırga’ya doğru inen Şehit Mehmet Paşa yokuşu üzerinde yer alıyor.

Sokullu Mehmet Paşa Cami Kapısının Üstü

Cami, Osmanlı padişahlarından Sultan 2. Selim’in kızı Esmehan Sultan tarafından 1570’li yıllarda yaptırıldı. Tam minbere çıkarken ki kapının üstünde siyah kare şeklinde hacerül esvedi görürsünüz.

Taşın 4 parçası caminin farklı yerlerine yerleştirildi

Taşın 4 parçası, o sırada yapımı devam eden Sokullu Mehmet Paşa Camii’nin giriş kapısının üzerine, mihrabın üst orta kısmına, minber giriş kapısının üzerine ve minber kubbesine altın varaklı çerçeve içerisinde yerleştirildi. 

tavafta hacerül Esvede dokunurken izdihamdan dolayı Müslümanlara zarar vermeyeyim diye düşünenler uçakla istanbula indiklerinde Sokullulu Mehmet Paşa Camiinde rahatça ziyaret edebilirler.

Hayırlı haftalar…

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz